ગાય કા દૂધ કેસે બઢાયે ગાય કા દૂધ કેસે

Question

Sathiyavarsha K · Answer

1. ખોરાક (Feeding Management)

દૂધ વધારવાનો મુખ્ય આધાર યોગ્ય ખોરાક છે.

(a) લીલું ચારો:

બરસીમ, જઈ, મકાઈ, જવાર, નેપિયર ઘાસ વગેરે રોજ આપો.

ઓછામાં ઓછું 8-10 કિગ્રા લીલું ચારો દિવસમાં આપવું સારું રહેશે.

(b) સૂકું ચારો:

ઘાસ, ભૂસી, તણ, ઘઉંનું ખંડ, મગફળી કે જેવાં ખોરાક.

દૂધદાર ગાયને વધારે માત્રામાં પ્રોટીનવાળા સૂકા ચારા આપો.

(c) concentrates / અનાજ:

મકાઈ, ઘઉં, જુવાર, ભઠ્ઠીનું ચક્કી ખાંડ, સોયા કોનક, મગફળી કોટ.

આથી ગાયને પૂરતી ઊર્જા મળે છે.

(d) લવણ અને ખનિજ:

રણજણ (rock salt), કંકરી, ધાતુ લવણ આપવામાં આવે તો દૂધમાં ફાયદો થાય છે.

2. પાણી (Water)

ગાયને દિવસમાં 30-50 લીટર તાજું પાણી જરૂર પડે છે.

પાણી ઓછું મળે તો દૂધ ઘટી જાય છે.

3. સ્વચ્છતા અને આરામ

બેછણી અને દુધ કાઢવાના જગ્યા સ્વચ્છ રાખો.

ગાયને આરામદાયક શેડ અને પૂરતો આરામ આપો.

4. દૂધ કાઢવાની પદ્ધતિ

દૂધ નિયમિત સમય પર જ કાઢો.

હળવે અને નિયમિત દબાવથી દૂધ વધુ થાય છે.

ભીતર દૂધ સાંકડી રાખવાથી ગાયને તાણ ન પડે.

5. આજ્ઞાત ઉત્પાદક અને આયુષ્યવર્ધક ઉપાયો

મેથીના દાણા (Fenugreek seeds) 5-10 ગ્રામ પાણીમાં ભીંજવાઈને દિવસમાં 1-2 વખત ખોરાક સાથે આપવાથી દૂધમાં વધારો થાય છે.

લીંબુવાળું પાણી (Lemon water) અને ચોખાના કઠોળ પણ ફાયદાકારક છે.